کد خبر: ۱۴۱۴۱۱
۹:۳۱ - ۱۳۹۸/۹/۲۳

دستکاری عربستان در افزایش قیمت سهام گرانترین عرضه اولیه تاریخ
تحلیل فوربس و بلومبرگ از :

دستکاری عربستان در افزایش قیمت سهام گرانترین عرضه اولیه تاریخ

فوربس و بلومبرگ با ادعای مداخله دولت عربستان در افزایش قیمت سهام آرامکو، اسناد این دستکاری را که بر عدم جذابیت آن برای خارجی‌ها و احتمال افت قیمت تاکید دارد، بررسی کردند.

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس به نقل از دنیای‌ اقتصاد، در دومین روز معامله سهام شرکت دولتی نفت عربستان (آرامکو)، ارزش این شرکت از مرز ۲ هزار میلیارد دلار گذشت و بر این اساس برآورد ولیعهد سعودی‌ از ارزش آرامکو محقق شد.

با این حال بسیاری از کارشناسان معتقدند سعودی‌ها برای رسیدن به این رقم و تحقق وعده محمد بن‌سلمان از ارزش آرامکو صادقانه رفتار نکرده‌اند. از این رو در آینده احتمالا شاهد کاهش قیمت سهام و ارزش این شرکت خواهیم بود.

حدود ۴ سال پیش بن‌سلمان همزمان با اعلام برنامه عربستان برای خصوصی‌سازی بخشی از شرکت نفت عربستان اعلام کرد ارزش این شرکت ۲ هزار میلیارد دلار است. بعد از آن، نقد‌های بسیاری به این رقم وارد شد و در نهایت بانک‌های سرمایه‌گذاری ارزش آرامکو را ۲. ۱ تا ۵. ۱ هزار میلیارد دلار برآورد کردند.

این نقدها موجب شد سعودی‌ها از هدف ارزش‌گذاری ۲ هزار میلیارد دلاری عقب‌نشینی کرده و ارزش آرامکو را ۷. ۱ هزار میلیارد دلار اعلام کنند با این حال کارشناسان و سرمایه‌گذاران بین‌المللی همچنان این رقم را بیش‌ برآورد دانسته و در نهایت نیز حاضر به خرید سهام این شرکت نشدند. عدم استقبال سرمایه‌گذاران خارجی از عرضه اولیه آرامکو موجب شد سعودی‌ها تصمیم بگیرند سهام این شرکت را تنها در بورس داخلی عربستان (تداول) به فروش برسانند و در کنار آن دست به اقدامات تشویقی گسترده‌ای برای جذب سرمایه‌گذاران داخلی در عرضه اولیه آرامکو زدند.

آنها از برنامه واگذاری ۵ درصد سهام این شرکت در عرضه اولیه دست کشیدند و تنها ۵. ۱ درصد از آن را برای فروش عرضه کردند. این اقدامات در نهایت موجب شکل‌گیری تقاضای شدیدی برای عرضه اولیه سهام این شرکت شد. به‌ طوری‌که ۶. ۴ برابر مقدار سهام عرضه شده تقاضا برای آن شکل گرفت.

با این حال سعودی‌ها همچنان تنها ۵. ۱ درصد از سهام آرامکو را ۵ دسامبر مصادف با ۸ آذر عرضه کردند و ارزش عرضه اولیه آرامکو به ۶. ۲۵ میلیارد دلار رسید که بزرگ‌ترین عرضه اولیه تاریخ نام گرفت. چهارشنبه هفته گذشته یعنی حدود یک هفته بعد از عرضه اولیه، معامله سهام آرامکو در بورس داخلی عربستان آغاز شد.

در اولین روز معامله، قیمت سهام این شرکت با ۱۰ درصد رشد همراه شد و ارزش آرامکو به ۸۷. ۱ هزار میلیارد دلار رسید. روز پنج‌شنبه به‌عنوان دومین روز معامله، سهام این شرکت به رشد ادامه داد و رشد قیمت ۱۰ درصدی دیگری را به ثبت رساند. از این رو ارزش سهام آرامکو از ۲ هزار میلیارد دلار گذشت و آنچه که حدود چهار سال پیش بن‌سلمان وعده داده بود، محقق شد.

حال به‌نظر می‎رسد بن‌سلمان به یک پیروزی بزرگ در برابر سرمایه‌گذاران خارجی که در ارزش سهام آرامکو تردید داشتند دست یافته است. با این حال بسیاری از تحلیلگران و رسانه‌ها بر این باورند که سعودی‌ها برای رسیدن به ارزش ۲ هزار میلیارد دلاری دست به فریبکاری و دستکاری قیمت‌ها زده‌اند.

براین اساس، نشریه فوربس اعلام کرد: سوال اینجا است آیا واقعا آرامکو تحت شرایط فعلی ۲هزار میلیارد دلار ارزش دارد؟ آرامکو با توجه به سطح بالای دخالت دولت در فعالیت‌ها و بازار سهام چه ارزشی دارد؟ آیا کسی خارج از عربستان باور می‌کند حرکت قیمت سهام آرامکو طبیعی و بدون دستکاری باشد؟ یا اینکه تصور می‎شود رشد قیمت‎‌ها تحت تاثیر مداخلات شدید دولت بوده است؟

بلومبرگ نیز با اشاره به اظهارات برادر ناتنی ولیعهد در کسوت وزیر انرژی عربستان ریسک‌هایی که این اقدام برای این کشور به همراه دارد را مورد توجه قرار داد و اعلام کرد: رسیدن ارزش آرامکو به این رقم به یک افتخار برای شاهزاده محمد تبدیل شده است و به احتمال زیاد وی در برابر سرمایه‌گذاران مردد بین‌المللی اعلام پیروزی خواهد کرد. اما این پیروزی با هزینه‌هایی همراه خواهد بود. شاهزاده عبدالعزیز بن‌سلمان گفته بود: می‌دانم که ولیعهد افتخار می‌کند. وی همه را سرافراز کرد زیرا تصمیمات خوبی گرفت.

دستکاری از جنس سعودی

فوربس که رسیدن ارزش آرامکو تحت تاثیر ثبت دو رشد قیمت ۱۰ درصدی در دو روز پیاپی را نیرنگ و فریب سعودی می‌داند بطور خلاصه به مواردی اشاره کرده که می‌تواند رسیدن به چنین رقمی را محقق کند و سندی از فریب‌کاری سعودی‌ها در افزایش سهام آرامکو است.

اولین سند، گزارش‌های قبلی درخصوص دخالت دولت سعودی در بازار سهام دیگر شرکت‌ها در تداول با استفاده از صندوق سرمایه‌گذاری دولتی است. عربستان صندوق سرمایه‌گذاری عظیمی با نام صندوق سرمایه‌گذاری سعودی در اختیار دارد که با استفاده از آن در طرح‎‌های مختلفی سرمایه‌گذاری می‌کند.

مانند بسیاری از طرح‌های دولتی در سراسر جهان جزئیات سرمایه‌گذاری این صندوق چندان روشن نیست. از این رو بعید نیست که دولت با استفاده از این صندوق برای خرید سهام آرامکو در دو روز ابتدایی معاملات این شرکت در تداول، ورود کرده و رشد شدید قیمت سهام آرامکو را رقم زده باشد. چنین اقدامی پیش از این نیز در بورس داخلی عربستان (تداول) سابقه داشته است.

دومین سند، انتشار اخباری مبنی بر تحت فشار قرار دادن خانواده‌های ثروتمند عربستانی برای حضور در عرضه اولیه آرامکو است. سعودی‌ها برای اطمینان از استقبال داخلی عرضه اولیه سهام آرامکو، خانواده‌های ثروتمند را تحت فشار قرار دادند که در این رویداد شرکت کنند. گزارش‌ها در این خصوص نشان می‌داد برخی از این خانواده‌ها اقوام افرادی هستند که طی برنامه مبارزه با فساد بن‎سلمان در سال ۲۰۱۷ دستگیر و برای ماه‌ها در هتل ریتزکارلتون ریاض زندانی شده بودند.

بخشی از ثروت این افراد به دولت انتقال یافت و بخشی نیز بلوکه شده بود. در جریان عرضه اولیه آرامکو به آنها گفته شد تنها در صورتی اجازه دسترسی به بخش بلوکه شده اموال را دارند که از آن برای خرید سهام آرامکو استفاده کنند.

سومین سند، مشارکت دولت در عرضه اولیه سهام آرامکو است. به این معنا که دولت سعودی‎ حداقل ۲ میلیارد دلار از ۶. ۲۵ میلیارد دلار عرضه اولیه آرامکو را خریداری کرده است.

چهارمین سند به شکل رشد ارزش سهام در دو روز ابتدایی معامله این شرکت در بورس مربوط است. طی هر دو روز، رشد فوری ۱۰ درصدی قیمت‌ها دیده شده است. بورس تداول دارای دامنه نوسان ۱۰ درصد است. از این رو طی دو روز بطور خودکار نوسان قیمت‌ها در ادامه معاملات متوقف شده است. افزایش سریع قیمت در هر دو روز برای بیشتر سرمایه‌گذاران بین‌المللی باتجربه واقعی به‌نظر نمی‌رسد. این‌گونه رشد قیمت نشان می‌دهد معاملات بیش از حد مصنوعی است یا حداقل نشانه‌ای از هیجانات غیر‌منطقی سرمایه‌گذاران محلی است.

سند پنجم، تبلیغات غیرواقعی و دروغین پیش از عرضه اولیه در داخل عربستان است. تبلیغات درخصوص سهام آرامکو بسیار اغراق شده، غیرقابل اثبات و در برخی مواقع کاملا دروغین بوده است. در یک آگهی به شهروندان گفته شده بود درنگ نکنید؛ ارزش سهام آرامکو سه برابر خواهد شد.

سند ششم، وعده‌های دولت به سرمایه‌گذاران خرد است. آنها به سرمایه‌گذاران خرد وعده داده‌اند در صورتی که بیش از ۶ماه سهام خریداری شده را نگه دارند ۱۰ درصد سهام اضافه خواهند گرفت. طبیعی است که در چنین شرایطی کمتر کسی اقدام به فروش سهام کند. از این رو قیمت‌ها به شکل غیر واقعی افزایش یافته‌اند و ارزش واقعی سهام این شرکت را نشان نمی‌دهد.

سند هفتم نیز به شکل دولت سعودی که یک دیکتاتوری است باز‌می‌گردد. دولت اقتدارگرا معمولا از طریق برنامه‌ریزی متمرکز و اجباری اقدام می‎کند. از این رو انتظار می‌رفت سعودی‌ها با دست زدن به اقداماتی که پیش از این گفته شد از جمله اعطای سهام جایزه، اجبار برای خرید سهام آرامکو، تبلیغات اغراق شده و... به هدف که افزایش قیمت سهام آرامکو و رسیدن ارزش این شرکت به ۲هزار میلیارد دلار است، برسند.

هزینه عربستان برای اثبات ادعای شاهزاده

در بخشی از گزارش‌ فوربس و بلومبرگ به این موضوع پرداخته شده که هرچند ولیعهد رسیدن ارزش آرامکو به ۲ هزار میلیارد دلار را یک پیروزی می‌داند اما این هزینه‌ای برای دولت و کشور عربستان خواهد داشت.

آن‌طور که فوربس گزارش می‌دهد درحال‌حاضر بحث عرضه سهام آرامکو در بورس‌های بین‌المللی از جمله ژاپن و چین مطرح است. دخالت دولت برای قیمت‌ گذاری مصنوعی سهام آرامکو موجب می‌شود سرمایه‌گذاران بین‌المللی بیش از پیش به خرید سهام این شرکت به دیده تردید بنگرند.

بلومبرگ نیز بر این باور است سرمایه‌گذاران خارجی پیش از این فرصتی برای سرمایه‌گذاری در سهام آرامکو با قیمت هر سهم ۳۲ ریال را داشتند و ترجیح دادند این سهم را خریداری نکنند. هیچ دلیلی وجود ندارد که آنها نظر را در یک قیمت بالاتر تغییر دهند. علاوه ریسک‌های دیگری مطرح می‌شود که بطور جدی‌تری دولت سعودی و آرامکو را تهدید می‌‌کند.

بنا به نظر بلومبرگ، یکی از این تهدید‌ها احتمال نکول وام‌هایی است که برای خرید سهام این شرکت به خریداران خرد پرداخت شده است. وام‌های پرداخت شده در برابر افت قیمت سهام آرامکو آسیب‌پذیر هستند. از طرفی سرمایه‌ای که از بانک‌ها به این منظور خارج شده می‌توانست در بخش‌های دیگری از اقتصاد عربستان سرمایه‌گذاری شود.

این افزایش قیمت سهام می‌تواند در آینده به‌دلیلی برای کاهش قیمت آن بدل شود. به این معنا که افزایش قیمت سهام آرامکو موجب شده سهام این شرکت حتی نسبت به دیگر اوراق بهادر سعودی‌ها ارزندگی کمتری بیابد. در واقع با سود سالانه ۷۵ میلیارد دلاری و ارزش بیش از ۲ هزار میلیارد دلار، سود آرامکو ۷۵. ۳ درصد از ارزش شرکت است.

این مقدار سوددهی برابر با بازدهی اوراقی است که اوایل سال عربستان منتشر کرد و حتی از بازدهی اوراق بلندمدت دولتی کمتر است. علاوه بر این سود سهام آرامکو در مقایسه با دیگر شرکت‌های نفتی کمتر از قبل شده است. پیش از این سود آرامکو بیش از ۴درصد از ارزش این شرکت بود. سود اکسون موبیل بیش از ۵ درصد و سود رویال داچ شل ۸. ۶ درصد از سهام این شرکت است.

حتی در داخل عربستان برخی شرکت‌ها بیش از این مقدار سود می‌دهند. بطور مثال سود سهام شرکت شاهزاده سعودی ولید بن‌طلال ۸. ۶ درصد از ارزش شرکت است. از این رو به‌ نظر می‌رسد در قیمت‎‌های کنونی رقابت آرامکو برای جذب سرمایه با دیگر شرکت‎ها چه در داخل و چه خارج عربستان دشوارتر از قبل شده است. تحلیلگران شرکت سانفورد سی برنشتاین روز پنج‌شنبه به سرمایه‌گذاران توصیه کردند فعلا منتظر بمانند چراکه ناگزیر نقطه ورود بهتری به بازار سهام آرامکو فراخواهد رسید.

انتهای پیام

برای دریافت مهمترین اخبار عضو کانال بورس پرس در تلگرام شوید.

ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید


آخرین اخبار
پربیننده ترین
طراحی سایت خبری و هاست توسط ایرسا هاستینگ