10 برآورد رسانه های جهانی و داخلی از ظرفیت های اقتصاد و بورس ایران
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، رفت و آمدهای هیاتهای تجاری بینالمللی به کشورمان فضای جدیدی را به تهران داده است، امری که از نگاه حسین عبدهتبریزی، دبیر کل اسبق بورس اوراق بهادار هنوز در میان سهامداران شناسایی نشده است. با دور ماندن اقتصاد کشورمان از اقتصاد جهانی به علت تحریمهای بینالمللی طی سالهای اخیر، اکنون به دنبال گشایشهای هستهای میتواند فرصتهای بیبدیلی را پیش روی سرمایهگذاران خارجی قرار دهد.
این در حالی است که بر اساس بررسیهای «دنیای اقتصاد» و پیشبینی بسیاری از کارشناسان، عمده بازارهای نوظهور دنیا به حالت اشباع خود نزدیک شدهاند و حتی در شرایط افول به سر میبرند؛ بنابراین، ایران میتواند از جمله معدود اقتصادهای نوظهوری باشد که ظرفیت بالایی برای جذب سرمایه دارد. در این گزارش، 10 برآورد مختلف توسط گروههای تحلیلی و نشریات بینالمللی بررسی شدهاند که هرچند بر نگرانیهای سیاسی باقی مانده درخصوص تحریمها تاکید میکنند، اما ظرفیت های اقتصاد ایران و بهطور خاص بورس تهران را تا حدودی بالا میدانند که ترافیک رفتو آمدهای اخیر سرمایهگذاران بینالمللی به کشورمان را رقم زده است.
ایران، نوظهوری دیگر برای اقتصاد جهانی
ضعف اخیر اقتصاد چین، منجر شده تا بسیاری از کارشناسان به معرفی برندگان و بازندگان این موضوع بپردازند، برخی معتقدند کشورهایی نظیر آمریکا که تجارت کمتری با چین دارند در مقایسه با اقتصادهای همسایه چین که وابستگی تجاری بیشتری دارند، دارای مصونیت اقتصادی هستند. این در حالی است که نشریه «فورچون» نگاه دیگری به این مساله دارد. همانطور که در نمودار مشاهده میشود اقتصادهای نوظهور که پیش از بحران جهانی سالهای 2009-2008، حدود 20 درصد تشکیل سرمایه ثابت ناخالص (Gross Fixed Capital Formation یا GFCF) دنیا را در اختیار داشتند، اکنون تقریبا نیمی از صرف سرمایه جهان را به خود اختصاص دادهاند. این در حالی است که سهم سرمایهگذاری در اقتصادهای توسعهیافته نسبت به پیش از بحران جهانی کاهش یافته است.
این موضوع به خوبی وابستگی رشد اقتصاد جهانی به اقتصادهای نوظهور را طی سالهای اخیر نشان میدهد و بیان میکند، ضعف بازارهای نوظهور (Emerging Markets یا EM) چگونه با کاهش سرمایهگذاریها میتواند تمام اقتصادهای بزرگ دنیا را تحت فشار قرار دهد. اکنون بررسی «دنیای اقتصاد» نشان میدهد ایران که به گفته موسسه گلدمن ساکس در سال 2007 در میان 11 اقتصاد نوظهور آینده جهان قرار گرفته بود، به علت تحریمهای بینالمللی نتوانسته سرمایه خارجی زیادی را به خود جذب کند و از این غافله عقب مانده است (موسسه گلدمن ساکس در این سال در مقالهای تحت عنوان Next 11 ایران را در میان اقتصادهای پرپتانسیل آینده جهان جای داد که میتوانند جانشین کشورهای بریکس (BRICs شامل کشورهای برزیل، روسیه، هند و چین) به منظور توسعه اقتصاد جهانی باشند).
بهطوری که به گزارش «سیانان»، بررسی «یو اس کنگرشنال ریسرچ سرویس» (US Congressional Research Service) بیان میکند ایران در صورت نبود تحریمها میتوانست اقتصادی 20درصد بزرگتر از وضعیت کنونی داشته باشد. همه این موارد به خوبی پتانسیلهای اقتصاد کشورمان را برای جذب سرمایههای جدید نشان میدهد.
در این خصوص، رامین ربیعی، مدیرعامل شرکت سرمایهگذاری توسعه صنعتی ایران در گفتوگو با «سیانان» میگوید: مشتریان بالقوه ترکیه (نیروی انسانی بالا)، ذخایر نفتی عربستان، منابع گاز طبیعی روسیه و ذخایر معدنی استرالیا را میتوان بهصورت یک معجون یکجا در ایران جستوجو کرد. مهرداد عمادی، اقتصاددان گروه مشاوره بتاماتریکس در لندن نیز در گفتوگو با «فورچون» اظهار میکند: پیش از اعلام توافق هستهای گفتوگوهای محتاطانهای میان سرمایهگذاران و ایران برگزار شده بود که پس از اعلام توافق زمینه این مذاکرات به شدت تقویت شد. وی پیشبینی میکند یک سال پس از اجرای توافق، تولید ناخالص داخلی ایران بین 2 تا 5 درصد افزایش مییابد و انتظار میرود 18 ماه پس از آن بیش از 7 یا 8 درصد رشد GDP را شاهد باشیم. مارتین سورل، رئیس شرکت WPP در کنفرانسی در شهر لندن، ایران را یکی از آخرین بازارهای نوظهور شناسایینشده عنوان کرد که میتواند پس از تحریمها مورد توجه قرار گیرد.
به گزارش «تلگراف» حوزه انرژی ایران با داشتن 9 درصد ذخایر نفت دنیا و بیشترین منابع گاز طبیعی بسیار مورد توجه است. شرکتهایی مثل رویال داچ شل، بیپی و توتال به دقت تحولات ایران را بررسی میکنند تا در اولین فرصت وارد سرمایهگذاری شوند. ایران به 40 میلیارد دلار سرمایه برای رساندن تولیدات نفت خود به 4 میلیون بشکه در روز نیاز دارد. جمعیت 80 میلیون نفری ایران که دارای تحصیلات بالایی نیز هستند و یک بازار سهام با ارزش بازار بیش از 100 میلیارد دلاری، میتواند دیگر پتانسیلهای این کشور باشد.
تنوع اقتصاد برای ذائقههای مختلف سرمایهگذاری
نشریه تحلیلی «فارن پالیسی» در گزارشی اعلام میکند: سال 2001، گلدمن ساکس کشورهای بریکس را معرفی کرد. آوریل امسال، IMF اشاره کرد که بازارهای نوظهور برای ششمین سال متوالی است که با کاهش رشد اقتصادی مواجهند، در این میان، چین با افت بیش از انتظار رشد اقتصادی مواجه بود، اقتصاد روسیه در حال کوچک شدن و برزیل وارد رکود شده است.
معدن طلای سرمایهگذاری
نشریه «نیویورک تایمز» اما نگاه دیگری به پتانسیلهای اقتصاد ایران از حوزههای مختلف دارد و میگوید: هرچند ظرفیت های بالایی در یک اقتصاد با جمعیت بیش از 75 میلیون نفر وجود دارد، اما سرمایهگذاران اروپایی اشتیاق بسیار بالایی برای ورود به ایران دارند و تنها دلهره آنها، امکان بازگشت تحریمها در صورت عدم اجرای مفاد توافق هستهای از سوی طرفین است. این در حالی است که سرمایهگذاران آمریکایی به علت آنکه سایر تحریمها غیر از تحریمهای هستهای از سوی واشنگتن علیه ایران همچنان برقرار هستند، درخصوص ورود به این کشور احتیاط بیشتری دارند.
ورود آمریکاییها در بلندمدت
«والاستریت ژورنال» از وضعیت ایران پساتحریم اینگونه سخن میگوید: فارغ از حوزه انرژی ایران که صف نخست سرمایهگذاران را به خود اختصاص خواهد داد، از نگاه بسیاری از سرمایهگذاران و شرکتهای مشاوره سرمایهگذاری، جمعیت 80 میلیون نفری این کشور، منبع طبیعی ارزشمندتری محسوب میشود که نگاه جامعه بینالمللی را به خود جذب کرده است.
سایت تحلیلی«آگاهگروپ» نیز میگوید: ایران بزرگترین اقتصاد نوظهور دنیا است که از جامعه جهانی دور مانده است و بهترین ویژگیها را برای سرمایهگذاری دارد. در این میان، بورس تهران بیشترین پتانسیل را برای این منظور دارد که با ارزش بازاری بیش از 100 میلیارد دلار و بیش از 500 شرکت ثبتشده میتواند پتانسیل بالایی برای جذب سرمایه داشته باشد. نسبت قیمت به درآمد بورس تهران کمتر از 5/ 5 مرتبه است، این در حالی است که در بازارهای نوظهور MSCI Frontier Markets index این نسبت حدود 10.5 مرتبه است. این بازار با نزدیک به نیم قرن سابقه، زیرساختهای مناسبی که عموما از بورس «نزدک» آمریکا برگرفته شدهاند دارد. در حال حاضر، فقط نیم درصد سهام بورس تهران در اختیار خارجیها است که ظرفیت بالایی برای افزایش این میزان وجود دارد.
