ادامه ابهام سهامداران از وضعیت پالایشگاه ها و پیش بینی بورس تا پایان هفته
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، ابراهیم سماوی در خصوص وضعیت بازار سرمایه و فراز و فرود داد و ستدهای دیروز به دنیای اقتصاد، اعلام کرد: در معاملات دیروز افت قیمت دو نماد "فملی و فارس" در مجموع ۵۹ هزار واحد از ارتفاع شاخص کل را کاهش دادند یعنی تقریبا یک‌سوم افت 184.7 هزار واحدی شاخص، تنها به این دو شرکت مربوط بود.
با این حال حتی سهامدارانی که هیچ‌یک از این دو نماد را در سبد سهام نداشتند احتمالا اثر منفی معاملات را در ارزش دارایی‌ها احساس کردند. تمایل به فروش زودهنگام سهام سودده می‌تواند بخشی از الگوی عرضه را توضیح دهد.
فرض کنید سرمایه‌گذاری دو سهم در اختیار دارد. یکی پس از رشد ماه‌های گذشته همچنان ۳۰ درصد بالاتر از قیمت خرید وی قرار دارد و دیگری ۱۰ درصد زیان کرده است. اگر این سرمایه‌گذار امروز به پول نیاز پیدا کند، ممکن است فروش سهم اول را آسان‌تر بداند، حتی اگر چشم‌انداز سودآوری آن بهتر از سهم دوم باشد. با فروش سهم اول، تصمیم موفق را در کارنامه ثبت می‌کند و با نگهداری سهم زیان‌ده، فرصت جبران را برای خود باقی می‌گذارد. البته هر شناسایی سودی مصداق این رفتار نیست.
مرز این رفتار جایی است که سود یا زیان گذشته، بیش از بازده مورد انتظار از امروز به بعد در انتخاب سهمی که باید فروخته شود نقش پیدا کند. از این منظر، بخشی از سهامی که در دوره صعود بازدهی مناسبی داشته‌اند، ممکن است در دوره اصلاح زودتر در معرض عرضه قرار بگیرند.
نگرانی از تشدید درگیری نظامی از دو مسیر بر ارزش سهام اثر می‌گذارد. مسیر نخست به شرکت مربوط است. برای صادرکننده‌ای که استمرار حمل کالا و وصول مطالبات ارزی در سودآوری آن نقش دارد، حتی احتمال وقفه در این زنجیره می‌تواند برآورد جریان نقدی را تغییر دهد. مسیر دوم در تصمیم خریدار دیده می‌شود.
ممکن است سهامدار هنوز پیش‌بینی سود شرکت را تغییر نداده باشد اما در فضای نامطمئن برای نگهداری همان سهم بازده بیشتری مطالبه کند. اگر سود مورد انتظار ثابت بماند، دستیابی به بازده بالاتر مستلزم خرید در قیمت پایین‌تر است. به همین دلیل قیمت سهم می‌تواند پیش از آنکه تغییری در گزارش فروش یا صورت مالی شرکت دیده شود به تحولات سیاسی واکنش نشان دهد.
وقتی خبرهای مربوط به جنگ پی‌درپی در معرض دید سرمایه‌گذار قرار می‌گیرد، تصور سناریوی درگیری آسان‌تر می‌شود. گاهی همین سهولت در تصور یک رویداد، برآورد ذهنی از احتمال وقوع آن را افزایش می‌دهد. اصل نگرانی به ریسکی واقعی مربوط است اما تشخیص اینکه خبر تازه واقعا احتمال درگیری را تغییر داده یا همان اطلاعات قبلی با دفعات بیشتری بازنشر شده برای تصمیم‌گیری مالی اهمیت دارد.
رشد ماه‌های قبل، زمینه شناسایی سود را فراهم و نگرانی سیاسی هم فروشندگان را برای اجرای تصمیم مصمم‌تر کرد و هم بخشی از خریداران را به انتظار قیمت‌های پایین‌تر نشاند. از داده‌های یک روز نمی‌توان سهم عددی هر عامل را جدا کرد اما ترتیب وقایع با این تفسیر سازگار است.
فشار فروش بر سهام بزرگ
وزن بالای "فملی و فارس" توضیح می‌دهد چرا افت قیمت این دو سهم تا این اندازه شاخص کل را پایین کشید. برای توضیح فشار فروش باید از زاویه مدیر سبد به بازار نگاه کرد. مدیری که تصمیم گرفته تا پایان روز ۱۰ درصد از دارایی سهامی را نقد کند با یک محدودیت عملی روبرو است. شاید درباره آینده یک شرکت کوچک تردید بیشتری داشته اما اگر خریدار کافی برای آن سهم وجود نداشته باشد، دستور فروش تا پایان روز روی تابلو باقی می‌ماند.
در مقابل، فروش بخشی از یک موقعیت بزرگ در سهمی پرمعامله می‌تواند همان روز نقدینگی مورد نیاز را فراهم کند. همین ویژگی سبب می‌شود سهمی که در روزهای عادی به واسطه نقدشوندگی بیشتر برای سرمایه‌گذار جذاب بوده در روزهای پرریسک زودتر به فروش برسد.
این ملاحظه در تفسیر آمار خروج پول نیز اهمیت دارد. خالص فروش ۷.۸ هزار میلیارد تومانی حقیقی‌ها نشان می‌دهد مالکیت سهام به همین میزان از حقیقی‌ها به حقوقی‌ها منتقل شده است. از این عدد به‌تنهایی نمی‌توان فهمید فروشندگان سرمایه را به کدام بازار برده‌اند. صندوق‌های درآمد ثابت دیروز حدود ۴ هزار میلیارد تومان ورود پول حقیقی‌ها داشتند.
فاصله این دو رقم اجازه نمی‌دهد تمام فروش سهام را به تصمیمی قطعی برای کوچ به درآمد ثابت نسبت داد. بخشی از سرمایه‌گذاران ممکن است فعلا فقط بخواهند امکان انتخاب را برای روز بعد حفظ کنند. تفاوت این دو رفتار برای ادامه هفته مهم است. زیرا بازگشت خریدار منتظر می‌تواند زودتر از بازگشت سرمایه‌گذاری رخ دهد که منابع را در بازار دیگری به کار گرفته است.
پالایشی‌ها و فاصله میان ابلاغ فرمول و تحقق سود
در گروه پالایشی ابهام دیگری نیز به ریسک عمومی بازار اضافه شده است. برای سهامدار پالایشگاه پرسش این است از پالایش هر بشکه نفت، پس از کسر بهای خوراک و هزینه‌های پالایش، چه مبلغی برای شرکت باقی می‌ماند؟ برآورد این رقم به بهایی بستگی دارد که پالایشگاه بابت نفت خام می‌پردازد و نرخی که در برابر تحویل هر فرآورده دریافت می‌کند.
هر دو سوی محاسبه مشمول ضوابط قیمت‌گذاری هستند. به همین دلیل حتی اطلاع دقیق از قیمت جهانی نفت نیز برای برآورد سود یک پالایشگاه کافی نیست. شفاف‌سازی "شتران" مرز زمانی مهمی را روشن کرد. قیمت‌های شهریور مانند تیر و مرداد، بر پایه دستورالعمل ۲۳ دی ۱۴۰۲ محاسبه می‌شود. از ابتدای مهر تا پایان نوسانات غیرمتعارف قیمت‌های جهانی خوراک و فرآورده، بند ۷ مصوبه ۱۵ مهر هیات وزیران مبنای محاسبه قرار می‌گیرد.
برای تحلیلگر، تاریخ پایان این دوره به اندازه ضرایب فرمول اهمیت دارد. اگر دوره اضطرار طولانی شود، سهم بیشتری از عملکرد نیمه دوم سال تابع این بند خواهد بود. در نتیجه تعمیم ضرایب شرایط عادی به تمام ماه‌های باقی‌مانده سال می‌تواند برآورد سود را از مبنای واقعی تسویه دور کند.
در این فرمول باید دو طرف محاسبه را کنار هم گذاشت. رقم کسرشونده از قیمت مرجع نفت سبک از ۵ به ۲ و برای نفت سنگین از ۶ به ۴.۱ کاهش یافته است. با فرض ثبات سایر اجزا، پالایشگاه بابت خوراک مبلغ بیشتری می‌پردازد. در طرف درآمد، کیفیت فرآورده، از جمله میزان گوگرد و عدد اکتان بر نرخ دریافتی اثر دارد. بنابراین دو پالایشگاه با ظرفیت تولید مشابه ممکن است از اجرای یک دستورالعمل به نتایج متفاوتی برسند. نوع نفت خام ورودی، سهم هر فرآورده در سبد تولید و کیفیت محصول تحویلی، همگی در این تفاوت موثرند.
افشاهای "شتران، شاوان و شبندر" نیز تعیین اثر نهایی را به روشن‌شدن مبانی اجرایی و دریافت صورت‌حساب‌های قطعی وابسته می‌دانند. در ارزش‌گذاری این شرکت‌ها، خطای رفتاری دیگر می‌تواند خود را نشان دهد و آن لنگر انداختن بر سود گذشته است. وقتی سود 6 ماهه عددی در دسترس است و نرخ‌های موثر بر ماه‌های بعد هنوز قطعیت ندارد، ذهن تمایل دارد همان سود را نقطه شروع بگیرد و برای نیمه دوم نیز رقمی نزدیک به آن فرض کند. حال آنکه مرز شهریور و مهر، دقیقا محل تغییر مبنای محاسبه است. در چنین شرایطی، بخشی از افت قیمت پالایشی‌ها می‌تواند بهایی باشد که بازار بابت کمترشدن اطمینان به برآورد سود مطالبه می‌کند حتی اگر هنوز رقم قطعی تعدیل سود منتشر نشده باشد.
چشم‌انداز بازار تا پایان هفته
برای قضاوت درباره دوام بازگشت، سه نشانه را باید کنار هم دید: خالص فروش حقیقی‌ها در چند روز متوالی کاهش یابد، سهم‌های مانده در صف فروش خریدار و تعداد نمادهای مثبت در صنایع مختلف افزایش پیدا کند. اهمیت نشانه سوم را همان دو نمادی توضیح می‌دهند که یکشنبه نزدیک به یک‌سوم افت شاخص را رقم زدند. چرخش قیمت چند شرکت بزرگ همان‌قدر که می‌تواند شاخص را سریع پایین بیاورد، می‌تواند آن را سریع بالا ببرد.
بورس پرس در بله : ble.ir/boursepress
انتهای پیام
- برچسب
- اخبار بورس
- بورس تهران
- بورس ایران
- سهام
