تحلیلی از نرخ های تامین مالی و ضرورت تسهیل سیاست ها برای کاهش نرخ "اخزا"
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، امیررضا اعلاباف با اشاره به برنامه تامین مالی ۳۳۰ هزار میلیارد تومانی دولت از محل واگذاری دارایی‌های مالی در قالب اوراق دولتی طبق لایحه بودجه سال ۱۴۰۳ به دنیای اقتصاد، اعلام کرد: این تامین مالی در مقایسه با سال قبل رشد ۸۰ درصدی نشان می‌دهد و بطور متوسط ماهانه ۲۷.۵ هزار میلیارد تومان منتشر خواهد شد.
دولت نیازمند منابع جهت بازپرداخت اصل و فرع اوراق سررسید شده است که با توجه به نیمه‌تعطیل بودن فروردین جهت جلوگیری از انباشت انتشار اوراق به نیمه دوم سال این اقدام به‌نظر منطقی و درست می‌رسد. هرچند با درنظرگرفتن شرایط نابسامان بازار پول و بدهی که منجر به بدون‌مشتری ماندن اوراق و افزایش عرضه در مقابل تقاضای ضعیف می‌شود، ممکن است متوسط نرخ بهره بدون‌ریسک افزایش یابد.
در سطح بازار اعتبارات، بهای تمام‌شده تامین مالی مبتنی بر بدهی از طریق بازار سرمایه ۴۰ تا ۴۵ درصد، نرخ‌های موثر ۵۰ درصدی برای تامین مالی از طریق سکو‌های کرادفاندینگ، نرخ موثر به‌مراتب بالاتر از نرخ مصوب ۲۳ درصد برای تسهیلات بانکی با لحاظ مسدودی سپرده و بخشی از اصل تسهیلات و سود ازدست رفته آن و... مشاهده می شود.
متاسفانه با توجه به شرایط بسیار نابسامان تامین مالی، بنگاه‌های اقتصادی برای بقا از طریق بکارگیری تسهیلات خرید دین، فروش دارایی، تامین مالی با نرخ‌های سربه فلک کشیده و... جهت تامین سرمایه درگردش مورد نیاز برای تداوم فعالیت عملیاتی در حال تلاش هستند و به‌نظر می‌رسد در صورت تداوم فضای فعلی برای مدت طولانی‌تر توسط سیاست گذار پولی، بسیاری از شرکت‌ها از صحنه رقابت حذف شوند که رکود اقتصادی قابل‌توجهی ایجاد می کند.
اگر بانک‌مرکزی نگاه تسهیل‌گری نداشته‌باشد و ترازنامه را بزرگتر نکند، نرخ بهره "اخزا" سر به فلک خواهد کشید. مشخصا باید فشارها برای کنترل تورم کاهش یابد در غیر‌این‌صورت حتی برخلاف هدف این سیاست‌ها، دچار ابر تورم خواهیم شد. با فرض اینکه بانک‌مرکزی نرخ شبانه را بالاتر نبرد و بازار بین بانکی را منقبض نکند هم از آنجا که نرخ بهره بلندمدت ارتباط پیچیده‌ای با نرخ بهره کوتاه‌مدت دارد، نمی‌توان از نتیجه مطمئن بود و با قطعیت گفت با ثبات نرخ شبانه روی ۲۳.۵ درصد، نرخ ۲ ساله بالاتر نخواهد رفت.
به همین دلیل برای کنترل نرخ بهره بدون‌ریسک بلندمدت که مبنای نرخ پایه تامین مالی است، حتما باید ریال چاپ کند و بر وسعت بازار بدهی بیفزاید. با این شرایط نامطلوب نقدینگی قطعا پیمانکاران دولتی در اولین فرصت اقدام به تنزیل "اخزا" ها در بازار خواهند کرد. با این شرایط نرخ "اخزا" به‌راحتی تا ۳۵ درصد هم می رسد. بانک‌مرکزی ۲۰۰ هزار میلیارد تومان اوراق "اخزا" دارد و می‌تواند از این شرایط متضرر شود.
این وضعیت می‌تواند باعث افزایش نرخ تمام‌شده صکوک مرابحه شود. موضع خنثی و ملایم بانک‌مرکزی در سیاست گذاری پولی از ابتدای سال همواره در سطح تعادلی یک‌واحد قرارگرفته و نرخ بهره شبانه بین‌بانکی در حد چند نقطه پایه کاهشی بود. نرخ بهره غیر رسمی و موثر تامین مالی بنگاه‌ها حقیقتا سر به فلک کشیده و از طرفی انتظار حرکت طلا هم کوتاه‌مدت نیست اما به‌نظر می‌رسد بازده سالانه بالاتر از شاخص s&p آمریکا روی طلا باشد.
از طرفی بورس آمریکا به‌شدت حبابی شده و ترکیدن حباب می‌تواند عامل فرار سرمایه به طلا و اوراق شده و منجر به کاهش نرخ بهره بازار شود. ورودی نقدینگی به صندوق‌های قابل‌معامله مبتنی بر طلا در قاره آسیا و بویژه خاورمیانه برخلاف اروپا و آمریکای‌شمالی مثبت بوده و صد‌ها میلیارد دلار ورود داشته که یکی از موارد دارای سطح ریسک بالا و التهاب منطقه در کنار مواردی مثل کاهش سهم دلار از مبادلات و ذخایر، رکود بخش مسکن چین و... است.
تلگرام اصلی بورس پرس : t.me/boursepressir
انتهای پیام
