آثار توقف دو ماهه معاملات سهام بر تامین مالی و فعالیت شرکت‌ها
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، علیرضا خان‌محمدی در خصوص بررسی اثر توقف دو ماهه بورس بر تامین مالی شرکت‌ها به دنیای اقتصاد، اعلام کرد: بسته بودن بازار مسیرهای اصلی جذب نقدینگی را برای شرکت ها مختل کرده است. در شرایط عادی، شرکت‌ها از طریق افزایش سرمایه، انتشار حق‌تقدم و سایر ابزارهای موجود می‌توانند منابع مورد نیاز را تامین کنند اما با توقف معاملات این مسیرها از دسترس خارج و برنامه‌های تامین مالی شرکت‌ها با وقفه جدی مواجه شده است.
در کنار این محدودیت باید شرایط کلان اقتصادی و ریسک‌های ناشی از جنگ را نیز در نظر گرفت. آتش‌بس شکننده، نبود چشم‌انداز روشن برای اقتصاد و آسیب‌هایی که به زیرساخت‌ها وارد شده، همگی باعث شدند افق فعالیت شرکت‌ها با ابهام جدی روبرو شود. حتی شرکت ها در چنین شرایطی قادر به پیش بینی دقیق از تولید، فروش و سودآوری نیستند و زنجیره تامین آنها با عدم قطعیت‌های متعددی مواجه شده است.
حتی در سمت تقاضا نیز این ابهام وجود دارد و مشخص نیست مصرف‌کنندگان تا چه حد توان یا تمایل خرید خواهند داشت. به همین دلیل، ارائه برآورد دقیق از عملکرد آتی شرکت‌ها دشوار شده و همین موضوع فرآیند تامین مالی را پیچیده کرده است.
انتشار اوراق نیز از این وضعیت بی‌تاثیر نمانده است. به‌دلیل افزایش ریسک‌های اقتصادی، نرخ‌های تامین مالی وارد چرخه رقابتی شده و شرکت‌ها برای جذب نقدینگی ناچار به پیشنهاد نرخ‌های بالاتر هستند. درحالی‌که پیش‌تر امکان تامین مالی با نرخ‌های پایین‌تر وجود داشت، اکنون این نرخ‌ها افزایش یافته و حتی به سطوح بالاتری رسیده است.
این افزایش نرخ به چالشی جدی تبدیل شده است. چرا که از یک‌سو هزینه تامین مالی شرکت‌ها را بالا می‌برد و از سوی دیگر، رقابتی میان ابزارهای مختلف سرمایه گذاری ایجاد می‌کند. در شرایطی که نرخ‌های سود بانکی و بازدهی ابزارهای کم‌ریسک بالا رفته، سرمایه‌گذاران تمایل بیشتری به گزینه‌های کم‌ریسک دارند و همین موضوع جذابیت اوراق شرکتی را کاهش داده است.
سرمایه‌گذاران در شرایط فعلی با تردید بیشتری به طرح‌های تامین مالی نگاه می‌کنند. با توجه به افزایش ریسک‌ها، توان تحلیل و اطمینان سرمایه‌گذاران نسبت به برنامه‌های ارائه‌شده از سوی شرکت‌ها کاهش یافته است. سرمایه‌گذاران در ارزیابی این طرح‌ها، احتمال عدم تحقق پیش‌بینی‌ها یا حتی نکول تعهدات را در نظر می‌گیرند و همین موضوع باعث کاهش تمایل آنها به مشارکت در تامین مالی می‌شود.
این موضوع در ابزارهایی مانند تامین مالی جمعی نمود بیشتری دارد. در این الگوها سود تضمین‌شده نیست و تنها اصل سرمایه تا حدودی مورد حمایت قرار می‌گیرد. در چنین شرایطی، سرمایه‌گذاران خرد با احتیاط بیشتری عمل می‌کنند و این امر تامین مالی شرکت‌های کوچک و متوسط را با دشواری بیشتری مواجه کرده است. حتی در بازار اوراق شرکتی نیز سرمایه‌گذاران نهادی و صندوق‌ها با دقت بیشتری وارد می‌شوند و ارزیابی توان ایفای تعهدات توسط شرکت ها به دغدغه جدی تبدیل شده است.
نبود ابزارهای حمایتی
اگرچه بسته بودن بازار سهام به‌تنهایی عامل توقف انتشار اوراق نیست اما در کنار سایر ریسک‌ها به تشدید مشکلات تامین مالی دامن زده است. از یک‌سو، افزایش ریسک‌ها هزینه تامین مالی را بالا برده و از سوی دیگر، برخی مسیرهای جایگزین مانند افزایش سرمایه یا استفاده از حق‌تقدم نیز به‌دلیل تعطیلی بازار در دسترس نیست.
با گذشت حدود ۲ماه از توقف بازار، هنوز برنامه مشخصی برای استفاده از ابزارهای جبرانی یا طراحی ساز و کارهای جدید تامین مالی ارائه نشده است. در چنین شرایطی انتظار می‌رود سیاست گذار به سمت طراحی ابزارهای جایگزین حرکت کند تا بخشی از فشار موجود بر بنگاه‌ها کاهش یابد. با وجود این ضرورت، بازگشایی بازار در شرایط فعلی نیز با ملاحظاتی همراه است.
سطح بالای ریسک‌های سیاسی و ژئوپلیتیک و نبود شفافیت کافی درباره میزان خسارات و وضعیت شرکت‌ها، تصمیم‌گیری برای بازگشایی را دشوار کرده است. ارائه گزارش‌های شفاف از وضعیت بنگاه‌ها و روشن‌تر شدن چشم‌انداز سیاسی می‌تواند به کاهش این ابهامات کمک کند.
اگر این شرایط به‌تدریج بهبود یابد و شفافیت بیشتری در متغیرهای اثرگذار ایجاد شود، می‌توان به سمت بازگشایی تدریجی بازار حرکت کرد. با این حال در وضعیت فعلی، تداوم ابهام‌ها همچنان یکی از موانع اصلی در مسیر تامین مالی شرکت‌ها و بازگشت بازار سرمایه به شرایط عادی بشمار می‌رود.
انتهای پیام
- برچسب
- اخبار بورس
- بورس تهران
- بورس ایران
- سهام
