دلایل ورود نقدینگی به بازار سهام و اثر 5 متغیر در آینده بورس

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، جواد مرادیان با بیان اینکه بازار سرمایه در سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین عرصه‌های تقابل میان متغیرهای اقتصادی، سیاسی و حتی اجتماعی تبدیل شده به دنیای اقتصاد، اعلام کرد: بورس دیگر صرفا محلی برای خرید و فروش سهام نیست بلکه آینه‌ای از انتظارات تورمی، نا اطمینانی‌های اقتصادی، سیاست گذاری‌های دولت و رفتار سرمایه‌گذاران محسوب می‌شود.

در شرایطی که اقتصاد با چالش‌هایی نظیر جنگ، تورم مزمن، کسری بودجه، نوسانات ارزی، کاهش قدرت خرید خانوار و ریسک‌های سیاسی منطقه‌ای مواجه است، رفتار بازار سرمایه از اهمیت دوچندان برخوردار شده است. با وجود چنین سطحی از ریسک این پرسش مطرح می شود که دلیل ورود نقدینگی و رشد نسبی شاخص‌های بورسی در انتهای هفته گذشته و آغاز این هفته چیست و آیا این روند می‌تواند تداوم داشته باشد یا خیر.

رشد بازار سهام در شرایط فعلی بیش از آنکه ناشی از برطرف شدن سایه جنگ یا بهبود بنیادین اقتصاد کلان باشد، محصول انتظارات تورمی و جابجایی نقدینگی میان بازارهای مختلف است. سرمایه‌گذار ایرانی در اقتصادی زندگی می‌کند که تورم ساختاری در آن به متغیر دائمی تبدیل شده است.

در چنین فضایی، نگهداری پول نقد عملا به معنای کاهش ارزش دارایی است. بنابراین سرمایه بطور طبیعی به سمت بازارهایی حرکت می‌کند که در برابر تورم نقش حفاظتی ایفا کنند. در مقطع فعلی، بازارهایی نظیر مسکن، خودرو و حتی ارز بعد از رشد تا حدی وارد اشباع انتظارات شده‌اند.

هزینه بالای ورود به بازار مسکن، محدودیت‌های معاملاتی در بازار خودرو و نوسانات کنترل‌شده‌تر بازار ارز باعث شده بخشی از نقدینگی بار دیگر به سمت بورس حرکت کند. از سوی دیگر، بسیاری از شرکت‌های بورسی بویژه شرکت‌های صادرات‌محور، سیمانی، پتروشیمی، فلزی و معدنی از افزایش نرخ ارز منتفع می‌شوند. جهش نرخ دلار مستقیما سود اسمی این شرکت‌ها را افزایش می‌دهد و همین موضوع نگاه سرمایه‌ گذاران را به بازار سهام مثبت‌تر کرده است.

عامل مهم دیگر، مسئله ارزش‌گذاری است. بورس طی چند سال گذشته دوره‌ای طولانی از افت اعتماد و رکود فرسایشی را تجربه کرد. همین موضوع سبب شد بسیاری از سهام ارزنده به نسبت سودآوری و ارزش دارایی در محدوده‌های جذابی قرار گیرند. در نتیجه سرمایه‌گذاران حرفه‌ای و بخشی از پول هوشمند بازار به تدریج اقدام به ورود مجدد کردند.

البته همچنان بخش مهمی از رشد بازار بر پایه جریان نقدینگی و هیجانات تورمی است. به نظر می‌رسد بورس در چشم‌انداز کوتاه‌ مدت همچنان ظرفیت رشد نسبی داشته باشد اما این رشد احتمالا همراه با نوسانات شدید خواهد بود. متغیر اصلی تعیین‌کننده مسیر در ماه‌ های آینده، برطرف شدن سایه جنگ، نرخ ارز، سیاست‌های پولی بانک مرکزی، وضعیت بودجه دولت و تحولات سیاسی منطقه‌ای خواهد بود.

در صورتی که نرخ دلار در سطوح فعلی تثبیت شود یا روند افزایشی ملایمی داشته باشد، صنایع بزرگ صادرات‌ محور همچنان می‌توانند مورد توجه بازار باقی بمانند.

از سوی دیگر ورود پول حقیقی به بازار طی هفته‌ اخیر نشانه‌ای مهم محسوب می‌شود. تجربه نشان داده هر زمان جریان نقدینگی پایدار وارد بورس شده، توانسته روندی مثبت ایجاد کند. با این حال، ریسک‌های سیستماتیک همچنان پابرجا است و هرگونه تنش سیاسی یا تصمیم اقتصادی ناگهانی می‌تواند فضای بازار را به سرعت تغییر دهد.

بطور کلی، بورس در کوتاه‌مدت بیش از آنکه تابع متغیرهای بنیادی باشد، تحت تاثیر انتظارات روانی و جریان نقدینگی قرار دارد. بنابراین سرمایه‌ گذاران باید در کنار تحلیل بنیادی به مدیریت ریسک و رفتارشناسی بازار نیز توجه ویژه داشته باشند.

بررسی عملکرد نهاد ناظر

جهت بررسی عملکرد سازمان بورس باید میان ضعف‌های ساختاری بازار و محدودیت‌های سیاست گذاری تفکیک قائل شد. سازمان بورس طی سال‌های اخیر در شرایطی فعالیت کرده که اقتصاد تحت فشار شدید تحریم‌ها، کسری بودجه دولت و سیاست‌های متغیر پولی و مالی قرار داشت. با این حال نمی‌توان منکر شد که بخشی از بی‌اعتمادی موجود ناشی از تصمیمات غیر قابل پیش‌بینی، مداخلات مقطعی و نبود ثبات در مقررات بود.

بازار سرمایه بیش از هر چیز نیازمند اعتماد است. سرمایه‌گذار باید اطمینان داشته باشد قواعد بازی به‌صورت ناگهانی تغییر نمی‌کند. تجربه سال‌های اخیر نشان داد تصمیماتی مانند تغییرات ناگهانی دامنه نوسان، قیمت‌گذاری دستوری، محدودیت‌های معاملاتی و دخالت‌های غیر کارشناسی می‌تواند به شدت به اعتماد عمومی آسیب بزند. یکی از انتقادهای جدی به نهاد ناظر، کندی در توسعه ابزارهای مالی نوین، ضعف در عمق‌بخشی بازار و عدم حمایت موثر از نقدشوندگی بود.

البته باید اقدامات مثبت را نیز مورد توجه قرار داد. توسعه صندوق‌های سرمایه‌گذاری، افزایش شفافیت اطلاعات ناشران، گسترش معاملات آنلاین و حرکت تدریجی به سمت ابزارهای جدید مالی از جمله نقاط قوت سال‌های اخیر است اما بازار سرمایه همچنان فاصله قابل‌توجهی با استانداردهای حرفه‌ای بازارهای توسعه‌ یافته دارد و برای بازگشت اعتماد عمومی، نیازمند ثبات در تصمیم‌گیری و کاهش نگاه دستوری به بورس است.

انتهای پیام