8 عامل موثر بر بازدهی متناسب بورس با تورم + پیش شرط ها
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، علیرضا خان‌محمدی با اشاره به تجربه تاریخی بورس در دوره‌های تورمی به دنیای اقتصاد، اعلام کرد: افزایش نرخ تورم اگرچه از منظر اقتصاد کلان اتفاق مطلوبی نیست اما بازار سهام در اغلب دوره‌های گذشته توانسته از سرمایه سهامداران در برابر کاهش قدرت خرید محافظت کند.
بررسی عملکرد بورس در سال‌های گذشته نشان می‌دهد بجز در مقاطع محدودی، همواره بازدهی هم‌سطح یا حتی بالاتر از نرخ تورم داشت. دلیل این موضوع نیز به ساز و کار فعالیت شرکت‌های بورسی بازمی‌گردد. زمانی که سطح عمومی قیمت‌ها افزایش پیدا می‌کند، هزینه تولید شرکت‌ها نیز بالا می‌رود اما بسیاری از بنگاه‌ها می‌توانند متناسب با رشد هزینه‌ها، نرخ فروش محصولات را اصلاح کنند. در نتیجه، درآمد و سودآوری آنها نیز افزایش می‌یابد و ارزش ذاتی سهام با شرایط جدید اقتصادی تطبیق پیدا می‌کند.
صنعت غذا یکی از نمونه های روشن این موضوع است. شرکت‌های این صنعت به دلیل ماهیت محصولات در بسیاری از دوره‌های تورمی مجوز افزایش نرخ گرفتند و رشد هزینه‌های تولید را به قیمت فروش منتقل کردند. به همین دلیل، سهامداران این گروه نه تنها از کاهش ارزش پول مصون ماندند بلکه در بسیاری از دوره‌ها بازدهی بالاتری از نرخ تورم نیز کسب کردند.
با این حال پوشش تورم از سوی بورس قاعده همیشگی و بدون شرط نیست. اگرچه ظرفیت بازار سرمایه برای کسب بازدهی متناسب با تورم همچنان وجود دارد اما تحقق این ظرفیت به مجموعه‌ای از متغیرهای اقتصادی و سیاست گذاری وابسته است و هرگونه اختلال در این متغیر ها می‌تواند روند سودآوری شرکت‌ها و در نهایت بازدهی بازار را تحت تاثیر قرار دهد.
8 مانع مهم در بازدهی بازار سهام
نخستین مانع بر سر راه تداوم بازدهی بورس، سیاست‌های قیمت‌گذاری دستوری است. تجربه سال‌های گذشته نشان داده هر زمان دولت به شرکت‌ها اجازه داده متناسب با رشد هزینه‌های تولید، نرخ محصولات را اصلاح کنند، سودآوری بنگاه‌ها نیز حفظ شده و سهامداران از این محل منتفع شده‌اند.
اگر سیاست سرکوب قیمتی تشدید شود و شرکت‌ها امکان افزایش نرخ متناسب با تورم را نداشته باشند، حاشیه سود آنها کاهش پیدا می‌کند و طبیعتا این موضوع مستقیما بر ارزش سهام و بازدهی بورس اثر خواهد گذاشت.
یکی دیگر از متغیرهای تعیین‌کننده، نرخ بهره و سیاست‌های پولی است. در هفته‌های اخیر نیز گمانه‌زنی‌هایی درباره احتمال افزایش نرخ سود سپرده‌های بانکی مطرح شده که همین موضوع حساسیت فعالان را افزایش داده است. اگر نرخ سود بدون ریسک افزایش یابد، بخشی از سرمایه ها به سمت سپرده‌های بانکی و صندوق‌های درآمد ثابت حرکت خواهد کرد. در چنین شرایطی، جریان ورود نقدینگی به بورس تضعیف می‌شود و بازار سهام برای جذب سرمایه‌های جدید با دشواری بیشتری روبرو خواهد شد.
سیاست‌های بانک مرکزی در حوزه کنترل نقدینگی نیز نقش مهمی در آینده بورس دارد. هرچه سیاست‌های پولی انقباضی‌تر باشد، منابع کمتری به سمت بازار دارایی‌ها حرکت می‌کند و در نتیجه، توان بازار سرمایه برای ثبت بازدهی‌های قابل‌توجه نیز محدودتر خواهد شد. در مقابل ثبات در سیاست‌های پولی و جلوگیری از شوک‌های ناگهانی می‌تواند به تداوم حضور سرمایه‌گذاران در بورس کمک کند.
ریسک‌های سیاسی یکی دیگر از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر بازار سرمایه است. روند مذاکرات، سرنوشت توافقات سیاسی، وضعیت تحریم ها و احتمال بروز تنش‌های منطقه‌ای، همگی بر رفتار سرمایه‌گذاران اثر مستقیم دارند. هر زمان فضای سیاسی با ابهام همراه شود، بخشی از سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند ریسک کمتری بپذیرند و سرمایه را از بورس خارج کنند. در مقابل، کاهش تنش‌های سیاسی و افزایش ثبات می‌تواند زمینه ورود دوباره نقدینگی به بازار سهام را فراهم کند.
علاوه بر ریسک‌های سیاسی، مشکلات ساختاری اقتصاد نیز نباید نادیده گرفته شود. محدودیت‌های انرژی، قطعی برق و گاز، دشواری‌های تولید، تحریم‌ها، محدودیت دسترسی به بازارهای صادراتی و افزایش هزینه‌های تامین مواد اولیه، همگی عواملی هستند که سودآوری شرکت‌ها را تحت فشار قرار می دهند. بنابراین حتی در شرایط تورمی نیز اگر بنگاه‌ها نتوانند تولید و فروش را حفظ کنند، نمی‌توان انتظار داشت بازار سهام به همان نسبت رشد کند.
نرخ ارز یکی از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر بورس است. تغییرات قیمت ارز علاوه بر آنکه بر انتظارات تورمی اثر می‌گذارد، سودآوری بسیاری از شرکت‌های صادرات‌محور را نیز تعیین می‌کند. به همین دلیل، ثبات یا نوسان نرخ ارز می‌تواند مسیر سودآوری شرکت‌ها و در نهایت روند شاخص بورس را تغییر دهد.
عوامل درون‌شرکتی نیز به اندازه متغیرهای کلان اهمیت دارند. عملکرد مدیریتی شرکت‌ها در دوره‌های تورمی نقش تعیین‌کننده‌ای در بازدهی سهام دارد. شرکت‌هایی که بتوانند بهای تمام‌شده را کنترل کنند، بهره‌وری تولید را افزایش دهند، بازارهای فروش جدید بدست آورند و منابع را به شکل کارآمد مدیریت کنند، طبیعتا از موقعیت بهتری برای افزایش سودآوری برخوردار خواهند بود.
کیفیت گزارش‌های مالی نیز در ماه‌های آینده بیش از گذشته مورد توجه بازار قرار خواهد گرفت. انتشار گزارش‌های قوی از عملکرد شرکت‌ها می‌تواند اعتماد سرمایه‌گذاران را تقویت و جریان نقدینگی را به سمت سهام ارزنده هدایت کند. به همین دلیل صرف رشد نرخ تورم یا افزایش قیمت ارز، تضمین کننده رشد همه نمادها نخواهد بود و بازار بیش از گذشته میان شرکت‌های دارای عملکرد مناسب و شرکت‌های ضعیف تفاوت قائل خواهد شد.
تجربه تاریخی نشان می‌دهد بورس در بلندمدت توانسته بازدهی بالاتر از تورم ایجاد کند اما تکرار این تجربه در آینده به مجموعه‌ای از عوامل بستگی دارد. ثبات سیاست گذاری اقتصادی، پرهیز از قیمت‌گذاری دستوری، مدیریت منطقی نرخ بهره، کاهش ریسک‌های سیاسی، ثبات بازار ارز و تداوم رشد سودآوری شرکت‌ها، مهم‌ترین پیش‌شرط‌هایی هستند که می‌توانند زمینه ادامه این روند را فراهم کنند.
در مقابل هرگونه تصمیم ناگهانی در حوزه سیاست‌های پولی یا اقتصادی و همچنین تشدید نااطمینانی‌های سیاسی، می‌تواند مانع از آن شود که بورس همانند گذشته از تورم پیشی بگیرد.
بورس پرس در بله : ble.ir/boursepress
انتهای پیام
- برچسب
- اخبار بورس
- بورس تهران
- بورس ایران
- سهام
