بازار مالی بورس کالا با سهم 51 درصدی از بازار فیزیکی سبقت گرفت

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، بررسی عملکرد معاملات بهار سال ۱۴۰۵ بورس کالا نشان می‌ دهد توسعه بازارهای مالی و مشتقه که طی سال‌ های اخیر به‌ عنوان یکی از محورهای راهبردی این بورس دنبال شده با ثبت ارزش معاملات ۹۵۲ هزار میلیارد تومانی به یک نقطه عطف تاریخی رسیده است.

براساس این گزارش، ارزش معاملات بازار مالی و مشتقه (اوراق بهادار مبتنی بر کالا) سرانجام از بازار فیزیکی سبقت گرفت و سهم ۵۱ درصدی ارزش کل معاملات بورس کالا را کسب کرد.

مجموع ارزش معاملات بورس کالا در بهار به ۱۸۰۰ هزار میلیارد تومان رسید اما در مدت مشابه سال گذشته این رقم ۷۶۰ هزار میلیارد تومان بود. ارزش معاملات بازار مالی و مشتقه با رشد ۲۶۶ درصدی به ۹۵۲ هزار میلیارد تومان رسید.

ارزش معاملات بازار فیزیکی با رشد ۸۲ درصدی به میزان ۹۱۹ هزار میلیارد ثبت شد. آماری که نشان می‌ دهد کفه بازار مالی برای نخستین بار سنگین‌ تر از بازار فیزیکی شده و سهم ۵۱ درصدی را بدست آورد.

5 ابزار اصلی بازار مالی و مشتقه یا به عبارت کلی تر، بازار اوراق بهادار مبتنی بر کالای بورس کالا شامل قراردادهای آتی، قراردادهای اختیار معامله، سلف موازی استاندارد، گواهی سپرده کالایی و صندوق‌ های سرمایه‌ گذاری کالایی هر یک نقشی متفاوت اما مکمل در روند رشد معاملات ایفا کرده‌اند. به‌ گونه‌ای که برخی با جهش‌ های قابل‌ توجه در حجم و ارزش معاملات، برخی با ایفای نقش پایدار در تأمین مالی و برخی دیگر با گسترش دامنه مشارکت سرمایه‌گذاران به تقویت این بازار کمک کرده‌اند.

صندوق‌های سرمایه‌گذاری؛ کانالِ جهت دهی نقدینگی مولد

صندوق‌های سرمایه‌گذاری روندی رو به رشد را نسبت به بهار 1404 ثبت کرده‌اند. به‌ گونه‌ای که ارزش معاملات این صندوق‌ها از حدود ۲۱۲ هزار میلیارد تومان در بهار ۱۴۰۴ به حدود ۷۶۴ همت در بهار امسال رسیده و رشد ۲۵۹ درصدی را تجربه کرده است.

همزمان با این افزایش، حجم معاملات نیز از ۲۷.۵ به ۱۴۳ میلیارد واحد رسیده که نشان‌ دهنده رشد ۴۱۹ درصدی است. این روند بیانگر آن است که صندوق‌ های کالایی به‌ تدریج به یکی از مسیرهای مهم ورود سرمایه‌گذاران به بازار مالی تبدیل شده‌اند و با فراهم کردن امکان سرمایه‌ گذاری غیر مستقیم، نقش مؤثری در جذب نقدینگی و تعمیق بازار مالی و اقتصاد می‌ کنند.

گواهی سپرده کالایی؛ موتور اصلی عمق‌ بخشی به بازار مالی

گواهی سپرده کالایی با جهشی پر قدرت نسبت به مدت مشابه سال قبل به یکی از مهم‌ ترین محرک های بازار اوراق بهادار مبتنی بر کالا تبدیل شد. به‌گونه‌ای که ارزش معاملات آن از ۳۵.۶ به ۱۷۹ هزار میلیارد تومان در بهار ۱۴۰۵ رسیده و رشد ۴۰۳ درصدی را ثبت کرده است.

حجم معاملات نیز از ۳۷ به ۱۵۲ میلیون واحد افزایش یافته که بیانگر رشد ۳۰۹ درصدی است. این ارقام نشان می‌ دهد گواهی سپرده کالایی دیگر صرفاً یک ابزار معاملاتی نیست بلکه به زیرساختی برای اتصال دارایی‌های واقعی به بازار سرمایه، افزایش نقدشوندگی و تعمیق بازار مالی بورس کالا تبدیل شده است.

سلف موازی استاندارد؛ تداوم رسالت تأمین مالی

سلف موازی استاندارد با ارزش معاملاتی در حدود ۳.۸ هزار میلیارد تومان همچنان نقش استراتژیک را در تأمین مالی تولید بدون اتکا به نظام بانکی ایفا می‌کند.

هرچند ارزش معاملات این بخش نسبت به سال قبل افت جزئی ۲.۵ درصدی را تجربه کرده اما حجم بالای قراردادها نشان‌دهنده تداوم اعتماد تولیدکنندگان به این ابزار برای تأمین سرمایه در گردش است.

این ابزار همچنان به عنوان یک پل مالی میان بازار سرمایه و بخش واقعی اقتصاد عمل می‌کند و نقدینگی را مستقیماً به قلبِ صنایع تولیدی تزریق می‌نماید.

قراردادهای اختیار معامله؛ تبلور بلوغ بازار مشتقه

جهش خیره‌ کننده ۵۷۲۸ درصدی به سطح ۳.۴ هزار میلیارد در ارزش معاملات حکایت از تغییر ذائقه معامله‌گران دارد. افزایش ۱۷۶۱ درصدی در حجم قراردادها، گویای آن است که استراتژی‌های پوشش ریسک و معاملات اهرمی از حاشیه به متنِ فعالیتِ حرفه‌ای‌ها آمده‌اند.

این رشد فزاینده، نشان‌ دهنده آن است که بازار مشتقه بورس کالا دیگر بازاری برای آزمون و خطا نیست بلکه به ابزاری جدی برای مدیریتِ دقیقِ ریسک‌های قیمتی تبدیل شده است.

قراردادهای آتی؛ رکن تثبیت و کشف قیمت

قراردادهای آتی با ارزش معاملاتی حدود ۸۳۴ میلیارد تومان و حجم ۴۴.۶ میلیون قرارداد، همچنان به عنوان یکی از ستون‌های اصلی مدیریت ریسک سیستماتیک عمل می‌کنند.

اگرچه در مقایسه با جهش‌ های خیره‌کننده در سایر ابزارها این بخش تعدیل‌ شده‌ تر به نظر می‌ رسد اما کارکرد پیش‌ بینی‌ پذیری قیمت در این بازار آن را برای تولیدکنندگان، تجار و سرمایه گذارانی که نگران نوسانات آتیِ بهای کالاها هستند به ابزاری غیر قابل جایگزین تبدیل کرد. این بازار در دوره گذار فعلی، وظیفه انضباط‌ بخشی به انتظارات تورمی و قیمتی سرمایه گذاران را بر عهده دارد.

بهار ۱۴۰۵؛ نقطه عطف بورس کالا

در واقع بازار مالی بورس کالا در بهار ۱۴۰۵ دیگر مجموعه‌ای از ابزارهای پراکنده نیست بلکه به ساختاری منسجم و چندلایه تبدیل شده که در آن هر ابزار بخشی از کارکردهای کلیدی بازار را بر عهده دارد.

گذار از اقتصاد سنتی به بازار سرمایه مدرن، مستلزم ایجاد پیوندهای قوی میان کالاها و بازارهای مالی است. در این راستا، گواهی سپرده کالایی به عنوان حلقه اتصال اصلی، دارایی‌ های فیزیکی را با معاملات بازار سرمایه پیوند داده و در کنار آن، صندوق‌های کالایی» مسیر ورود سرمایه‌گذاران را هموارتر می‌کنند.

استفاده از ابزارهای مشتقه مانند اختیار معامله به تعمیق بازار و توسعه استراتژی‌های معاملاتی حرفه‌ای کمک شایانی می‌ کند. قراردادهای آتی با فراهم کردن بستر کشف قیمت و ایجاد امکان پوشش ریسک، پایداری بازار را افزایش می‌دهند. بکارگیری ساز و کارهای کارآمدی مانند سلف موازی استاندارد می‌ تواند به عنوان ابزاری قدرتمند برای تأمین مالی مستقیم بخش تولید عمل کند.

انتهای پیام