5 پیامد اضافه بار اطلاعاتی سهامداران بر رفتار و روند بورس + تجربه بازارهای جهانی
به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، مهدی حاجیوند با بیان اینکه کمبود اطلاعات یکی از مهمترین چالشهای سرمایهگذاران در گذشته بود به تسنیم، اعلام کرد: امروزه فعالان بازارهای مالی بویژه بازار سرمایه با مسئلهای کاملا متفاوت اضافهبار اطلاعاتی مواجه هستند.
انتشار شبانهروزی خبرهای اقتصادی، گزارشهای شرکتها، اظهارنظر سیاستگذاران، دادههای کلان اقتصادی و تحلیلهای متعدد در شبکه های اجتماعی، موجب شکلگیری پدیدهای شده که پژوهشگران از آن با عنوان خستگی خبری یا اضافهبار اطلاعاتی نام می برند. پدیدهای که به اعتقاد بسیاری از اقتصاددانان بر رفتار معاملهگران و حتی روند معاملات بورس اثرگذار است.
مطالعهای که سال 2023 توسط پژوهشگران بانک مرکزی آمریکا منتشر شد، نشان میدهد سرمایهگذاران ظرفیت محدودی برای پردازش اطلاعات دارند. زمانی که حجم خبرها از این ظرفیت فراتر میرود، کیفیت تصمیمگیری کاهش یافته، ریسک ادراکشده افزایش مییابد و رفتار معاملهگران از تحلیل بنیادی به واکنشهای هیجانی تغییر میکند.
نویسندگان این پژوهش با طراحی شاخص اضافهبار اطلاعاتی و بررسی بیش از یک قرن خبرهای روزنامه نیویورکتایمز به این نتیجه رسیدند افزایش حجم اطلاعات، معمولا با کاهش حجم معاملات، افزایش صرف ریسک و تغییر الگوی بازده سهام همراه است. سرمایهگذاران در شرایط بمباران خبری، محتاطتر عمل و برای پذیرش ریسک، بازده بیشتری مطالبه میکنند.
نتیجه متفاوت اقتصاد رفتاری از اضافهبار اطلاعاتی
در فرهنگ عامه و در نگاه نخست، تصور میشود هر چه اطلاعات بیشتر باشد، تصمیمگیری دقیقتر خواهد بود اما اقتصاد رفتاری نتیجه متفاوتی را نشان میدهد.
معاملهگران در شرایط اضافهبار اطلاعاتی بجای تحلیل همه دادهها به میانبرهای ذهنی روی میآورند. نتیجه این وضعیت میتواند شامل خرید و فروش هیجانی، تعویق تصمیمگیری، تمرکز بیش از حد بر اخبار جنجالی و بیتوجهی به اطلاعات بنیادی شرکتها باشد. این همان پدیدهای است که در ادبیات مالی با عنوان خستگی تصمیمگیری نیز شناخته میشود.
تجربه بازارهای جهانی
بررسیها نشان میدهد بازارهای مالی جهان، بارها آثار این پدیده را تجربه کردهاند. به عنوان مثال در دوران همهگیری کووید-19، سرمایهگذاران تقریبا هر ساعت با آمار ابتلا، سیاستهای حمایتی دولتها، تصمیمات بانکهای مرکزی و خبرهای مربوط به واکسنها مواجه بودند. این بمباران خبری موجب افزایش شدید نوسانات در بازارهای سهام و جهش رفتارهای هیجانی شد.
نمونه دیگر، واکنش بازارها به انتشار آمار تورم آمریکا در سالهای 2021 تا 2023 است. پژوهش فدرال رزرو نشان میدهد هرچه توجه سرمایه گذاران به این خبرها بیشتر بوده، واکنش قیمت داراییها نیز شدیدتر شده و حتی در برخی موارد، بازار بیش از اندازه به خبرها واکنش نشان داده است.
بررسی رویترز نیز در سال 2026 نشان میدهد انتشار پیامهای متناقض از سوی بانکهای مرکزی یا افزایش حجم خبرها پیرامون سیاستهای پولی، میتواند به افزایش نوسانات بازار و سردرگمی سرمایهگذاران منجر شود. موضوعی که اهمیت کیفیت اطلاعرسانی را بیش از تعداد خبرها نشان میدهد.
5 پیامد اضافهبار اطلاعاتی برای معاملات و رفتار معامله گران
طبق مطالعات اقتصاد مالی، اضافهبار اطلاعاتی میتواند دستکم پنج پیامد برای بورس و معاملات به همراه داشته باشد.
- کاهش کیفیت تصمیمهای سرمایهگذاران و افزایش معاملات هیجانی،
- کاهش حجم معاملات در دورههایی که اخبار بسیار متراکم منتشر میشود،
- افزایش نوسان قیمتها به دلیل واکنش سریع به اخبار کوتاهمدت،
- فاصله گرفتن قیمت سهام از ارزش ذاتی در کوتاهمدت
و افزایش تقاضا برای داراییهای کمریسک در دورههای بمباران خبری.
نقش رسانهها و شبکههای اجتماعی
در این میان، رشد شبکههای اجتماعی این پدیده را تشدید کرده است. چرا که بسیاری از سرمایهگذاران علاوه بر اطلاعیههای رسمی، همزمان با صدها تحلیل، شایعه و خبر غیررسمی مواجه هستند. این وضعیت تشخیص اطلاعات معتبر از خبرهای کماهمیت را دشوارتر میکند.
مطالعه منتشرشده در Journal of Banking & Finance نیز نشان میدهد بخش قابل توجهی از فعالان بازار، خبرهای بانکهای مرکزی را از طریق رسانهها دنبال میکنند نه از طریق منابع اصلی. موضوعی که نقش رسانهها را در شکلدهی انتظارات سرمایهگذاران برجستهتر میکند.
از اقتصاد توجه تا اقتصاد اخبار
کارشناسان معتقدند بازارهای مالی امروز تنها تحت تاثیر جریان سرمایه نیستند بلکه جریان توجه نیز به عاملی تعیینکننده تبدیل شده است. داراییها فقط به دلیل انتشار یک خبر جابجا نمیشوند بلکه میزان توجه سرمایهگذاران به آن خبر نیز بر شدت واکنش بازار اثر میگذارد.
گزارشهای رویترز نیز نشان میدهد مخاطبان در بسیاری از کشورها به دلیل حجم بالای اخبار، دچار خستگی خبری شدهاند و بخشی از آنان حتی از دنبال کردن خبرها اجتناب میکنند. روندی که میتواند در بازارهای مالی به کاهش توجه به اطلاعات مهم یا واکنشهای گزینشی سرمایه گذاران منجر شود.
اگر در گذشته شعار بازارهای مالی "اطلاعات بیشتر، تصمیم بهتر" بود، پژوهشهای جدید نشان میدهد در عصر انفجار اطلاعات این رابطه دیگر همیشه برقرار نیست. اکنون کیفیت، اعتبار و نحوه پردازش خبرها، بیش از حجم آنها اهمیت دارد.
مدیریت توجه و پرهیز از گرفتار شدن در سیل خبرها برای معاملهگران به اندازه تحلیل صورتهای مالی و متغیرهای بنیادی اهمیت یافته است. موضوعی که به نظر میرسد در سالهای آینده، یکی از محورهای اصلی پژوهشهای اقتصاد رفتاری و مدیریت بازارهای سرمایه خواهد بود.
بورس پرس در بله : ble.ir/boursepress
انتهای پیام
- برچسب
- اخبار بورس
- بورس تهران
- بورس ایران
- سهام
